T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2009/663
Davacı ve Yürütmenin Durdurulmasını İsteyen : Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası
Vekili : Av.
Karşı Taraf : Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı - Bilkent/ANKARA
Vekili : Av.
Davanın Özeti : 31.07.2007 günlü Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanması ile ilgili olarak Yükseköğretim Kurulu Yürütme Kurulunun 26.11.2008 günlü toplantısında alınan 2008.28 sayılı kararın (7) ve (8). maddelerinin; Yönetmeliğin kapsam başlıklı maddesinde yer almayan atamaları da Yönetmeliğe tabi tutacak şekilde düzenlemeler öngörüyor olması sebebiyle hukuka aykırı olduğu iddiasıyla iptali ve yürütmenin durdurulması istemidir.
Savunmanın Özeti : Usul yönünden davacının dava açma ehliyetinin bulunmadığı, esas yönünden ise, dava konusu kararın hukuka ve dayanağı Yönetmelik hükümlerine uygun olduğu belirtilerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi ... Düşüncesi : Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasını göstermek amacıyla alınan, ancak Yönetmelikte yer almayan yeni esaslar öngören dava konusu YÖK Yürütme Kurulu kararının (7) ve (8). maddelerinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle yürütmenin durdurulması isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı ... Düşüncesi : Dava, 31.7.2008 günlü Resmi Gazetede Yayımlanarak yürürlüğe giren, Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen Veya Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanması ile ilgili olarak Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 26.11.2008 günlü toplantısında alınan 2008.28 sayılı kararın 7. ve 8. maddelerinin iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılmıştır.
Dava konusu açıklama kararının 7. ve 8. maddelerinde, 2547 sayılı Yasanın 50/d maddesine göre istihdam edilen araştırma görevlilerinin 33. madde uyarınca istihdam edilebilmeleri için Yönetmelikte belirlenen yeni usul ve esaslara göre tekrar atamalarının yapılmasının gerekeceği; ayrıca, araştırma görevlilerinin istihdam edildikleri anabilim dalında değişiklik yapılması konusunun da atamalarının yeniden yapılması ile mümkün olabileceği karara bağlanmıştır.
İşlemde atıfta bulunulan Yönetmelik, 78 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek-8. maddesi ve 2547 sayılı Yasanın 65. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Yönetmelik ile Yasa kurallarına aykırı düzenlemeler yapılması ve Yasada yer almayan yeni yükümlülükler ve yeni ölçütler getirilmesi mümkün olmadığı gibi, Yasada ve Yönetmelikte yer almayan yeni yükümlülük ve ölçütlerin açıklama kararları alınarak, bu konuda yetkili olmayan idarelerce belirlenmesi de mümkün değildir.
Uyuşmazlıkta, Yükseköğretim Yürütme Kurulunun dava konusu açıklama kararı ile araştırma görevliliği kadrolarına atama yetkisinin kullanımı konusunda yeni kurallar getirilmiş ve Yasa ile Yönetmelikte açıklanmayan konularda yeni ölçütler belirlenmiş, Yönetmelik kurallarının uygulanmasında ortaya çıkan tereddütlerin giderilmesi amacının dışına çıkılarak halen görev yapan araştırma görevlilerinin atanma usulü konusunda yeni ilkeler belirlenmiştir.
Belirtilen bu durum karşısında, dava konusu açıklama kararının iptali istenilen maddelerinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 27. maddesinde öngörülen koşulların gerçekleşmiş olduğu anlaşıldığından, açıklama kararının 7. ve 8. maddelerinin yürütmesinin durdurulması isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava, 31.07.2007 günlü Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanması ile ilgili olarak Yükseköğretim Kurulu Yürütme Kurulunun 26.11.2008 günlü toplantısında alınan 2008.28 sayılı kararın (7) ve (8). maddelerinin iptali istemiyle açılmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 27/2 maddesinde; "Danıştay ve İdari Mahkemeler idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda gerekçe göstererek yürütmenin durdurulmasına karar verebilirler" kuralı getirilmiştir.
2547 sayılı Yükseköğretim Yasasının 33.maddesinin (a) fıkrasında, araştırma görevlilliğinin tanımı yapılarak, atanma usul ve süresi hakkında kurallara yer verilmiştir. Anılan Yasanın 50/d maddesinde ise, lisansüstü öğrenim gören öğrencilerin öğretim yardımcılığı kadrolarından birine atanabilecekleri belirtilmiştir.
Her iki atamanın amacı ve süresi bakımından farklılıklar bulunduğu açıktır. Ancak her iki maddeye göre de, kişiler araştırma görevlisi olarak istihdam edilmektedirler. Başka bir anlatımla, lisansüstü öğrenim gören bir öğrencinin, sadece bu öğrenimi nedeniyle ve öğrenimi süresince atanmış olması, araştırma görevliliği niteliğini değiştirmez.
31.7.2008 gün ve 26953 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Öğretim Üyesi Dışında Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu yönetmeliğin amacı, öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadrolarına yapılacak atamalarda uygulanacak merkezi sınav ve giriş sınavlarına ilişkin usul ve esaslarla, bu sınavlara girecek adaylarda aranacak şartları belirlemektir" düzenlemesine yer verilmiş, "Kapsam" başlıklı 4. maddesinde ise, "Bu Yönetmelik, Devlet ve vakıf yükseköğretim kurumlarının öğretim görevlisi, okutman, araştırma görevlisi, uzman, çevirici ve eğitim-öğretim planlamacısı kadrolarına açıktan veya öğretim elemanı dışındaki kadrolardan naklen yapılacak atamaları kapsar." kuralı hükme bağlanmıştır.
Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasını göstermek amacıyla 26.11.2008 gün ve 28 nolu oturumda alınan Yükseköğretim Kurulu Yürütme Kurulunun dava konusu edilen kararının (7). maddesinde, "Bir fakülte, yüksekokul veya meslek yüksekokulu bünyesinde bir anabilim dalında 2547 sayılı Yasanın 50/d maddesine göre istihdam edilen araştırma görevlisinin 33. madde hükümlerine göre istihdam edilebilmesi için 31 Temmuz 2008 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmelikteki usul ve esaslara göre atamasının yapılmasının şart olduğuna", (8). maddesinde de, "Bir anabilim dalında istihdam edilen araştırma görevlisinin, aynı yükseköğretim kurumunda da olsa, bir başka anabilim dalında istihdam edilebilmesi için, 31 Temmuz 2008 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmelikteki usul ve esaslara göre atamasının yapılmasının şart olduğuna" karar verilmiştir.
Yukarıda anılan Yönetmeliğin kapsam başlıklı maddesinden de anlaşılacağı üzere, bu Yönetmelik, öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadrolarına açıktan veya öğretim elemanı dışındaki kadrolardan naklen yapılacak atamalara ilişkin usul ve esaslar öngörmektedir.
Dava konusu edilen Yürütme Kurulu kararının (7) ve (8). maddeleri ise; anılan Yönetmeliğin kapsamında olmayan, 2547 sayılı yasanın 50/d maddesine göre istihdam edilen ve bir öğretim elemanı olan araştırma görevlisinin 33. madde hükmüne göre istihdamı ve yine bir anabilim dalında istihdam edilen araştırma görevlisinin başka bir anabilim dalında istihdamına ilişkin kural öngörmektedir.
Yönetmeliğin 4. maddesinde hangi atamların bu Yönetmeliğin kapsamında olduğu açıkça belirtilmiş olup, bu madde, davaya konu Yürütme Kurulu kararının (7) ve (8). maddelerinde belirtilen istihdam değişikliklerini içermemektedir.
Böylece, alınan kararla, Yönetmelikte sayılmayan atama halleri de bu Yönetmeliğe tabi tutulmakla, üst hukuk normuna aykırılık oluşturulmuştur.
Bu durumda, Yönetmeliğin uygulanmasını göstermek amacıyla alınan dava konusu Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararının (7) ve (8). maddelerinde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenle, dava konusu Yükseköğretim Kurulu Yürütme Kurulu kararının (7) ve (8). maddeleri hakkında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 27. maddesinde öngörülen koşulların gerçekleşmiş olduğu anlaşıldığından yürütmesinin durdurulmasına 17.04.2009 gününde oybirliği ile karar verildi.